Vấn đề xác định trách nhiệm của doanh nghiệp khi lập hồ sơ hưởng chế độ thai sản cho người lao động là một trong những nội dung nhận được sự quan tâm tại Hội nghị gặp gỡ doanh nghiệp có vốn đầu tư Nhật Bản trên địa bàn Thành phố Đồng Nai năm 2026. Phần giải đáp của BHXH thành phố đã góp phần làm rõ quy định pháp luật, giúp doanh nghiệp yên tâm thực hiện chính sách, hạn chế rủi ro trong quá trình triển khai.

Ông Nguyễn Kim Long, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Đồng Nai (người ngồi giữa) chủ trì Hội nghị

Làm rõ trách nhiệm của doanh nghiệp khi kê khai hồ sơ thai sản

Tại phiên đối thoại giữa lãnh đạo Thành phố Đồng Nai với cộng đồng doanh nghiệp Nhật Bản, đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật Bản tại TP. Hồ Chí Minh (JCCH) đã nêu câu hỏi liên quan đến việc thực hiện Nghị định số 168/2026/NĐ-CP về điều kiện, thủ tục hưởng chế độ thai sản khi sinh con thứ hai.

Theo phản ánh, doanh nghiệp là đơn vị lập hồ sơ đề nghị hưởng chế độ bảo hiểm xã hội cho người lao động nhưng chỉ thực hiện kê khai dựa trên thông tin do người lao động cung cấp, trong khi không có công cụ để kiểm chứng tính xác thực của các thông tin này. Doanh nghiệp bày tỏ mong muốn cơ quan chức năng hướng dẫn cơ chế xác thực nhằm giảm thiểu rủi ro pháp lý trong quá trình thực hiện.

Phó Giám đốc BHXH thành phố Phạm Long Sơn cùng đại diện các sở, ngành, đơn vị có liên quan tham dự Hội nghị

Cơ quan BHXH: Doanh nghiệp không phải tự xác minh thông tin ngoài thẩm quyền

Giải đáp nội dung trên, cơ quan Bảo hiểm xã hội cho biết theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, Nghị định số 158/2025/NĐ-CP và Thông tư số 12/2025/TT-BNV, người sử dụng lao động có trách nhiệm tiếp nhận hồ sơ, lập danh sách và gửi hồ sơ đề nghị giải quyết chế độ thai sản trên cơ sở giấy tờ, tài liệu do người lao động cung cấp.

Đối với trường hợp hưởng chế độ thai sản khi sinh con thứ hai theo Nghị định số 168/2026/NĐ-CP, trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của nội dung kê khai thuộc về người kê khai theo quy định của pháp luật. Đồng thời, pháp luật hiện hành cũng chưa quy định người sử dụng lao động có trách nhiệm hoặc thẩm quyền tự xác minh thông tin của người lao động thông qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc các cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác. Vì vậy, doanh nghiệp không phải chịu trách nhiệm xác minh các thông tin mà pháp luật không giao thẩm quyền.

Tăng cường quản trị nội bộ để phòng ngừa rủi ro

Bên cạnh việc giải đáp vướng mắc, cơ quan Bảo hiểm xã hội cũng khuyến nghị doanh nghiệp chủ động áp dụng các biện pháp quản lý nội bộ phù hợp như phổ biến quy định pháp luật cho người lao động; yêu cầu người lao động cam kết chịu trách nhiệm về tính đầy đủ, trung thực của thông tin kê khai; lưu giữ đầy đủ hồ sơ, tài liệu và phối hợp với cơ quan có thẩm quyền khi phát sinh yêu cầu kiểm tra, xác minh.

Các doanh nghiệp có vốn đầu tư Nhật Bản trên địa bàn thành phố Đồng Nai tham dự hội nghị

Theo cơ quan Bảo hiểm xã hội, trường hợp phát hiện hồ sơ kê khai không đúng quy định, việc hậu kiểm, xác minh, xử lý và thu hồi số tiền hưởng không đúng (nếu có) sẽ được thực hiện theo quy định của pháp luật. Các biện pháp quản lý nội bộ nhằm nâng cao trách nhiệm của người lao động, không làm phát sinh nghĩa vụ xác minh của doanh nghiệp ngoài phạm vi pháp luật quy định.

Đối thoại để đồng hành cùng doanh nghiệp FDI

Hội nghị gặp gỡ doanh nghiệp có vốn đầu tư Nhật Bản năm 2026 diễn ra sáng 24/7 với sự tham dự của lãnh đạo UBND Thành phố Đồng Nai, các sở, ngành, Ban Quản lý các khu công nghiệp, khu kinh tế cùng đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật Bản tại TP. Hồ Chí Minh và đông đảo doanh nghiệp Nhật Bản đang đầu tư trên địa bàn.

Ông Nguyễn Quốc Ấn, Phó Trưởng Ban Quản lý các khu công nghiệp, khu kinh tế cho biết hội nghị thể hiện quyết tâm của chính quyền thành phố trong việc lắng nghe, tháo gỡ khó khăn, đồng hành cùng doanh nghiệp, góp phần cải thiện môi trường đầu tư và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách trên địa bàn.